خدا مرد (نیچه)----نیچه مرد(خدا)

آیا استاد دینانی به این مطلب که نیچه اشاره دارد در مورد مرگ خدا ، اعتقاد دارند ؟ و اگر دارند آیا این کفر نیست ؟

حقیقت امر این است که استاد دینانی عزیز در ذیل گفتگوی خود با دکتر فیضی در کتاب هستی و مستی به یک مناسبتی برای تحلیل آثار خیام  ، بحث در مورد ملحد و الهی بودن خیام می کنند که استاد با دلایلی محکم ، ملحد بودن خیام را رد می کند سپس  به مقایسه بین خیام و نیچه می رسد که درآنجا استاد خیام را «نیچه اول » و نیچه را «خیام دوم » می نامد.

در ادامه ما متن کتاب هستی ومستی را برای شما قرار دادیم که به دقت مطالعه بفرمایید و بدانید که منظور از خدایی که نیچه ادعای مردنش را می کند چیست.و استاد به چه علت نیچه را الهی می داند

شما در ضمن مقایسه ابوالعلاء و زکریای رازی از یک سو ، و خیام از سویی دیگر اشاره کردید که خیام را موحد می دانید . لازمه این سخن الهی بودن خیام است . با این وجود ، یکی از تفاوت های خیام و نیچه همین الهی بودن و  غیر الهی بودن خواهد بود؛ الهی بودن خیام و غیر الهی بودن نیچه .

بله اگر فرض را بر این بگیریم و این امر را مسلم بینگاریم که نیچه منکر خداست و ملحد است ، آری این فرق بزرگی در میان آن دو خواهد بود . اما شاید درباره نیچه به راحتی نتوانید حکم صادر کنید و معتقد شوید که او منکر حقیقت هستی و منکر خداوند است .

ولی نیچه با صراحت تمام گفته است ؛ خدا مرده است !

بله این کتاب اوست . این کلام او که یکی از کتاب های اصلی اوست ، مورد تفسیر وتعبیر های فراوان قرار گرفته است. نیچه موت خداوند را اعلام کرده است و این حرف به ظاهر کفر است و براساس آن یک فقیه می تواند حکم کفر او را صادر کند . هر فقیه و حتی هر متدیّنی ، می تواندصاحب چنین دیدگاهی را بیرون از دایره ایمان بداند . چگونه ممکن است خداوند بمیرد ؟ این حرف کفر است اما شاید بتوان این حرف نیچه را به گونه ای دیگر هم تفسیر کرد که نتیجه آن توحیدی و توحیدی کامل بودن جمله «خدا مرده است » باشد .

توحید و توحیدی بودن حرفی که صریح در نفی خداست ، قدری مشکل به نظر می رسد !

توحیدی ، توحیدی کامل و نترس و بگو : توحید واقعی ، به این صورت و با این تفسیر که خدایی که نیچه ادعای مرگش را دارد و مرده اش می داند و به درستی هم آن خدا مرده است ، خدای اوهام است . خدای انسان های ریاکار ، خدای پاپ های ظالم و ستمگر کلّ تاریخ . آن خدا خاخام های ضدّ بشری است . خدای مرده خدای دکّان دارانی است که با اسم خداوند متعال ، از روی توهّم ، برای خود آبی گرم کرده اند . خدای موهومی که با آن مردم را سرگرم کرده اند و به گمراهی کشیده اند، مرده است !

نیچه موت این خدا را اعلام می کند و مسلم می داند . آن  حداقل برای شخص او مرده ای بیش نیست . این خدای زنده نیست ! من سخن نیچه را این گونه تفسیر می کنم .

آقای دکتر ممکن است عده ای این تفسیر را یک تاویل بی دلیل به شمار بیاورند.

من تأویل نمی کنم و مستند سخن می گویم ، چون اتفاقا نیچه را اگرنه به طور کامل ، ولی کم وبیش خوانده ام و باآثارش آشنا هستم . حقیت  این است که درآثار نیچه سخنانی دیده ام که بوی توحید میدهد ؛ توحید واقعی . بنابراین من نمی توانم به آسانی و راحتی نیچه را منکر خداوند بدانم و ملحد بنامم ، اگر چه که مرگ خدای مرسوم دکان داران تاریخ را اعلام کرده است .

بله . اگر شما نیچه را ملحد و بی دین خدا بدانید ، این میان او خیام تفاوت خواهد بود ولی اگر او را به راحتی ملحد ندانید ، باز شباهت آنها آشکارتر خواهد شد.

زندگینامه و معرفی دکتر غلامحسین دینانی

استاد دکتر غلامحسین‌ ابراهیمی‌ دینانی‌، یکی‌ از برجسته ‌ترین‌ دانش‌ آموختگان‌ دو نظام‌ آموزشی‌ یعنی‌ حوزه‌ و دانشگاه‌ است‌. او که‌ متولد 1313 در دینان‌، از نواحی‌ اصفهان‌ است‌، پس‌ از تحصیلات‌ آموزشگاهی‌ شیفته‌‌ نظام‌ طلبگی‌ می ‌شود و در مدرسه‌ نیماورد اصفهان‌ مقدمات‌ علمی‌ و ادبی‌ را آموخت . سپس‌ به‌ حوزه‌‌ علمیه‌‌ قم‌ می‌پیوندد و در مکتب‌ امام‌ خمینی(ره)‌ و سید محمد داماد فقه‌ و اصول‌ می‌آموزد. بزرگترین‌ استادان‌ او در زمینه‌‌ معقول‌ شادروان‌ علامه‌‌ طباطبایی‌ و شادروان‌ آیت‌ الله‌ سید ابوالحسن‌ رفیعی‌ قزوینی‌ بوده ‌اند.

پس‌ از تحصیلات‌ حوزوی‌ به‌ نظام‌ جدید آموزش‌ دانشگاهی‌ روی‌ می‌آورد و در سال 1345 در دوره‌‌ لیسانس‌ دانشکده‌‌ الهیات‌ و در 1352 از دوره‌‌ دکترای‌ فلسفه‌‌ دانشگاه‌ فارغ‌ التحصیل‌ می‌شود. او در حدود سال های‌ 1352 تا 1362 در دانشگاه‌ مشهد به‌ تدریس‌ می‌پردازد و از 1362 تاکنون‌ استاد فلسفه‌ در گروه‌ فلسفه‌‌ دانشکده‌ ادبیات‌ دانشگاه‌ تهران‌ است‌.

از آثار دکتر دینانی می توان به قواعد کلی‌ در فلسفه‌ اسلامی‌، وجود روابط‌ و مستقل‌ در فلسفه‌ اسلامی‌، شعاع‌ اندیشه‌ و شهود در فلسفه‌ سهرودی‌، معاد از دیدگاه‌ آقا علی ‌مدرس‌ زنوزی‌، مقدمه‌ای‌ بر شرح‌ فصوص‌ جندی‌ تصحیح‌ استاد جلال‌الدین‌ آشتیانی‌، منطق‌ و معرفت‌ از نظر غزالی‌، رساله‌ مفردی‌ درباره‌ زندگی‌ و اندیشه‌ الوالحسن‌ عامری اشاره کرد.

استاد دینانی ضمن به چاپ رسانیدن مقالات زیادی به زبان های فارسی و انگلیسی سخنرانی های متعددی در کشورهای فرانسه ،قزاقستان،کانادا،ترکیه اسپانیا،ارمنستان،ایتالیا،بوسنی و... به عمل آورده اند.
در نخستین همایش چهره های ماندگار سال ۱۳۸۰، وی به عنوان چهره ماندگار در رشته فلسفه برگزیده شدند.